Turystyka
Fascynujące Peru
Wiele osób, myśląc o egzotycznych wyprawach, bardzo często ma na myśli Amerykę Południową. Ten rejon świata fascynuje mieszkańców starego kontynentu już od bardzo dawna. Jednym z najchętniej obieranych tutaj turystycznych celów jest Peru. Nie brakuje oczywiście osób wybierających się na własną rękę. Ponadto takie wyjazdy znajdują się w ofercie bardzo wielu biur podróży – liczyć się jednakże trzeba z poniesieniem w związku z tym dość dużych wydatków. Przeciętnie taka wycieczka trwająca niespełna trzy tygodnie kosztuje około dziesięciu tysięcy złotych, a do tego doliczyć przecież trzeba jeszcze szereg innych wydatków jakie takiemu wyjazdowi towarzyszą. Nie mniej jednak coraz więcej osób decyduje się na skorzystanie z tej propozycji agencji turystycznych. Ponadto i na naszym rynku istnieją firmy specjalizujące się w organizowaniu wypraw do Peru – z tym, że taka wyprawa trwa nie trzy tygodnie, ale załóżmy trzy miesiące. Każdy zresztą, kto w trybie wycieczkowym miał okazję odwiedzić ten kraj twierdzi, że kilkanaście dni to zdecydowanie za mało, aby poznać go tak, jak by się chciało i że trzeba na to długich miesięcy. Peru przyciąga turystów z bardzo wielu powodów. Przede wszystkim jest to kraj posiadający niezwykle fascynująca i jednocześnie burzliwą historię. Te tradycje sięgają jeszcze bardzo dawnych, prekolumbijskich czasów. Koniczne trzeba w tym miejscu wspomnieć o kulturze Inków, która do dnia dzisiejszego nie została w pełni „rozgryziona” przez naukowców i nadal jest bardzo tajemnicza – a przez to tak fascynująca. Na turystycznej mapie Peru znajduje się kilka żelaznych punktów z Machu Picchu na czele. Te dawne inkaskie miasto figuruje na liście dziedzictwa światowego UNESCO i jest jednym z ośmiu peruwiańskich obiektów na tejże liście się znajdujących. Spośród wszystkich miast, które kiedyś zamieszkiwali Inkowie, te do dzisiejszych czasów zachowało się najlepiej. Historia tego miasta sięga stulecia piętnastego – wtedy to właśnie zostało ono założone. Było zamieszkiwane przez niespełna sto czterdzieści lat, po czym Indianie je opuścili – dlaczego tak się stało, tego nikt nie wie i raczej już się nie dowie. Koniecznie tez trzeba dodać przy tej okazji, że przed trzema laty Machu Picchu ogłoszono jednym z siedmiu nowych cudów świata. Z pozostałych atrakcji turystycznych Peru wymienić można jeszcze między innymi Cuzco, słynne rysunki z Nazca oraz stolicę tego kraju, a mianowicie Limę. Także i z czasów kolonialnych pochodzi tutaj bardzo wiele zabytków, żeby wymienić chociażby katedrę znajdującą się w Cuzco. Ogólnie kultura hiszpańska wywarła na kulturę peruwiańską niesamowity wpływ i bardzo wyraźnie widać to do dnia dzisiejszego. Wyroby sztuki peruwiańskiej stanowią dla turystów bardzo cenny łup – ze sztuki rękodzielniczej utrzymuje się zresztą wiele lokalnych społeczności. Peru nie da się zaliczyć do państw bogatych, nie mniej jednak jest to kraj rozwijający się w bardzo dynamicznym tempie, pomimo posiadanego gigantycznego wręcz zadłużenia zagranicznego.
ZABYTKI W POLSCE
Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Wojciec
Zbudowana została w poł. XIV w. z fundacji Jarosława Bogorii Skotnickiego, na miejscu najstarszej świątyni romańskiej w Polsce.
Pod koniec IX w. powstał najstarszy kościół zbudowany na planie prostokąta. W X w. zbudowano kolejny na planie trójkonchowym. Trzecią świątynię wzniósł Bolesław Chrobry po 992 r. Jednonawowa budowla przetrwała do pożaru w 1018. O bogactwie jej wystroju świadczą m.in. glazurowane posadzki, układane w desenie geometryczne, odkryte w czasie prac wykopaliskowych.
W 977 r. pochowano tu Dąbrówkę, żonę Mieszka I. W 999 r. złożono zwłoki św. Wojciecha. W 1000 r. odbył się tu słynny zjazd gnieźnieński z udziałem cesarza niemieckiego Ottona III, oraz powstała niezależna metropolia kościelna w Polsce. Patronem archidiecezji i całej Polski został św. Wojciech, a pierwszym arcybiskupem jego brat Gaudenty. Po 1018 r. wzniesiono tu monumentalną, trójnawową bazylikę, zburzoną podczas najazdu księcia czeskiego Brzetysława w 1038 r., odbudowaną ok. 1064. Brzetysław wywiózł z Gniezna bogate łupy m.in. naczynia liturgiczne, dzwony i ponoć relikwie
św. Wojciecha. W 1331 r. katedrę zniszczyli Krzyżacy. Po kilku latach arcybiskup Jarosław Bogoria Skotnicki wzniósł nową, gotycką świątynię, z prezbiterium z ambitem i wieńcem kaplic. Budowa trwała do końca XVI w. W 1613 r. pożar zniszczył dach świątyni, hełmy wież i szczyt zachodni. Podczas odbudowy dostała ona późno-renesansowy szczyt, wnętrze urządzono w stylu barokowym a gotyckie kaplice przebudowano na barokowe. W1760 r. pożar ponownie zniszczył katedrę. Po odbudowie w stylu klasycy-styczno-barokowym pod kierunkiem Efraima Szregera, wieże otrzymały nowe hełmy, a nawa główna i prezbiterium - sklepienia kolebkowe z lunetami i klasycystyczny wystrój architektoniczny, przebudowano też część kaplic. Podczas okupacji hitlerowcy zamienili katedrę na salę koncertową. W czasie walk w zimie 1945 r. pożar zniszczył hełmy wież, dachy, chór organowy, częściowo sklepienie nawy głównej. Nietknięte pozostały gotyckie nawy boczne i kaplice.
W I. 1945-1961 świątynię odbudowano przywracając jej postać gotycką. Odkryto przy tym mnóstwo gotyckich detali architektoniczno-rzeźbiarskich
i fragmenty polichromii średniowiecznej. W prezbiterium i nawie głównej zrekonstruowano pierwotne gotyckie sklepienia. Jednocześnie z odbudową prowadzone były badania archeologiczne.
Katedra była miejscem koronacji pięciu królów Polski: Bolesława Chrobrego, Mieszka II (1025), Bolesława Śmiałego (1076), Przemysła II (1295) i Wacława II Czeskiego (1300). W katedrze gnieźnieńskiej zgromadzono olbrzymią ilość dokumentów historycznych i dzieł sztuki. Jest ona wspaniałą galerią rzeźby nagrobkowej. Od zachodu ozdobą katedry są dwie potężne wieże nakryte barokowymi hełmami. Na murach kaplic stoją postacie polskich świętych i błogosławionych.
Bazylika Archikatedralna pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Wojciecha zwana potocznie katedrą od 1931 r. ma także tytuł Bazyliki Mniejszej, jest budowlą gotycką, trójnawową z ambitem, otoczoną wieńcem kaplic. Długość świątyni wynosi 85 m, nawy głównej i prezbiterium - 55 m, zaś wysokość nawy głównej 22 m, naw bocznych 11 m.
Zwiedzanie
W prezbiterium, w miejscu dawnego ołtarza głównego, na wysokim cokole kamiennym, licowanym czarnym marmurem, stoi srebrna trumna z relikwiami św. Wojciecha, z rzeźbioną postacią świętego na wieku, wykonana w Gdańsku w 1662 r. przez Piotra van der Rennen. Na bokach i na wieku trumny umieszczono 10 płaskorzeźb ze scenami z żywota św. Wojciecha. Trumna wspierana jest przez 4 postacie - symbole 4 stanów. Nad relikwiarzem stoi barokowa konfesja. Po bokach prezbiterium trony: prymasowski i biskupi oraz nowe stalle. Na belce tęczowej umieszczono
łuku tęczowego stoi nowy stół ołtarzowy (z 1987). Pod nim rzeźba - leżąca postać św. Wojciecha, dzieło Hansa Brandta z Gdańska (ok. 1430), z dawnego grobowca męczennika.
W ścianie pod chórem organowym późnogotycka płyta nagrobna arcybiskupa Zbigniewa Oleśnickiego z czerwonego marmuru, ze stojącą postacią zmarłego, dłuta Wita Stwosza (1495) oraz późnogotycka płyta nagrobna z brązu arcybiskupa Jakuba z Sienna (zm. 1480), dzieło anonimowego artysty flandryjskiego.
Pod wieżą północną jest wejście do podziemi katedry. Można tu obejrzeć odkryte w toku badań i częściowo zrekonstruowane fragmenty pierwszych świątyń przedromańskich i romańskich oraz kamienne grobowce usytuowane w przeszłości pod posadzką. W krypcie międzywieżowej mur romański z XI w. i kopia płyty z najstarszą w Polsce inskrypcją z 1006 r. (oryginał w innym miejscu podziemi). Pośrodku głównej krypty - fragmenty paleniska kultowego pogańskiego bożka z VIII w. i nieco dalej relikty pierwszej świątyni chrześcijańskiej z 2 poł. X w. Dwie inne świątynie (z końca X w. i początku XI w.) przesunięte byty nieco na północ. Interesujący jest fragment ceramicznej, romańskiej posadzki z XI w. Pod nawą południową znajduje się nekropolia arcybiskupów gnieźnieńskich: trumny ze szczątkami pięciu arcybiskupów (najstarsza Jana Łaskiego, zm. 1531) oraz urny z sercami trzech kolejnych, których ciała spoczywają w katedrze poznańskiej.
W kruchcie północnej gotycki portal ze sztucznego kamienia z ok. 1400 r. ozdobiony sceną Ukrzyżowania. Z kruchty prowadzi wejście do Archiwum Archidiecezjalnego z Biblioteką Katedralną. Biblioteka gromadzi jeden z najbogatszych w Polsce, cenny zbiór starych druków i inklunabułów. Są tu lianę rękopisy, m.in. Ewange-liarz Gnieźnieński (Czechy, XI w.), Desery Gracjana (Włochy, XIII w.), Ewan-geliarz Kruszwicki (Niemcy XII w.), Biblia z 1373 r., fundowana przez arcybiskupa Skotnickiego, inkunabuły (ok. 1200 pozycji) i starodruki (ponad 30 000 pozycji), często bogato ilustrowane i kunsztownie oprawiane, oraz bogaty zbiór muzykaliów, w pierwszym rzędzie utwory kompozytorów polskich z XVI-XVIII w. Wspaniałe pomniki nagrobkowe kryje czternaście kaplic, otaczających wieńcem katedrę. Prowadzą do nich marmurowe barokowe portale zamknięte kratami z okresu od XV do XVIII w. Nawy boczne nakryte oryginalnymi sklepieniami krzyżowymi z XV w., z ciekawymi zwornikami. Monumentalne drzwi z początku XX w., z popiersiami czterech uczonych wiodą do biblioteki (wejście z kruchty północnej).
Późnobarokowa kaplica prymasa Teodora Potockiego zbudowana w I. 1727-1730 wg proj. Pompeo Ferrarie-go, nakryta jest owalną kopułą. Ściany pokryte są sztucznym marmurem, polichromia J. Meyera (1728 r.). Nagrobek przyścienny arcybiskupa Teodora Potockiego (zm. 1738), który po śmierci Augusta II ogłosił królem Stanisława Leszczyńskiego. Epitafium Ignacego Krasickiego - poety i arcybiskupa gnieźnieńskiego.
Kaplica Bożego Ciała, z 1460 r. ma wczesnobarokowy portal z różnobarwnego marmuru z gotycką kratą żelazną z 2 poł. XV w.
“ Serwis poświęcony zabytkom, turystyce i agroturstyce. Znajdziesz tutaj wiele ciekawostek oraz dowiesz się o interesujących miejscach. Serwis dopiero się rozwija, więc opisy niektórych miejsc mogą być niekompletne lub może ich jeszcze nie być. Staramy się aby codziennie, jakiś obiekt został dodany.
Zapraszamy do czytania”