Turystyka kwalifikowana

Turystyka

Turystyka kwalifikowana


Jednym z wielu rodzajów turystyki jest turystyka kwalifikowana. Takim w³aœnie mianem okreœlanych jest kilka typów turystyki, takich jak ¿eglarska, piesza nizinna i górska, motorowa, narciarska, kajakowa, kolarska i tym podobne. Jak wiêc zatem widaæ, chodzi tutaj o wyjazd w bardzo konkretnym celu. Osoby uprawiaj¹ce ten rodzaj turystyki musz¹ posiadaæ pewne indywidualne kwalifikacje – s¹ to zarówno predyspozycje psychiczne, jak i fizyczne. Bez wzglêdu na to czy w grê wchodzi wyjazd na kajaki, czy te¿ wspinaczka górska, trzeba byæ naprawdê w bardzo dobrej kondycji fizycznej – i nie wystarczy nad ni¹ popracowaæ na tydzieñ czy dwa przed wyjazdem. Zreszt¹, ludzie, którzy turystykê kwalifikowan¹ uprawiaj¹ traktuj¹ j¹ nie tylko jako relaks i wypoczynek, ale równie¿ sposób na ¿ycie. Jest to ich pasja i hobby. Sama nazwa turystki kwalifikowanej wziê³a siê tak¿e st¹d, ¿e w ró¿nych organizacjach turystycznych ich cz³onkowie zdobywaj¹ stosowne odznaki – przy zdobywaniu kolejnych stopieñ trudnoœci jest coraz wiêkszy. Bior¹c to wszystko pod uwagê, nie nale¿y siê dziwiæ, i¿ spoœród wszystkich rodzajów turystyki to w³aœnie turystyka kwalifikowana uznawana jest za najbardziej wyspecjalizowan¹. Koniecznie te¿ trzeba pamiêtaæ o tym, ¿e wa¿na jest tutaj nie tylko forma psychiczna oraz fizyczna. W grê wchodzi tutaj tak¿e specjalistyczny sprzêt i trzeba umieæ perfekcyjnie siê nim pos³ugiwaæ. Ponadto taki profesjonalny sprzêt do najtañszych rzeczy jednak nie nale¿y, w zwi¹zku z czym je¿eli ktoœ jest zainteresowany uprawianiem turystyki kwalifikowanej, musi liczyæ siê z faktem, ¿e w zwi¹zku z tym czekaj¹ go ca³kiem pokaŸne wydatki. Turystykê kwalifikowan¹ z powodzeniem uprawiaæ mo¿na zarówno indywidualnie, jak i w grupach – te z kolei mog¹ byæ grupami zorganizowanymi lub niezorganizowanymi. Bardzo te¿ czêsto przy okazji tego rodzaju wyjazdów towarzyszy im mocno zaakcentowany element wspó³zawodnictwa. Wracaj¹c natomiast jeszcze do terminu turystyki kwalifikowanej, to zosta³ on ukuty na pocz¹tku lat piêædziesi¹tych minionego stulecia. W dzisiejszych czasach turystyka kwalifikowana cieszy siê bardzo du¿¹ popularnoœci¹ – nadmieniæ przy okazji nie zaszkodzi, i¿ zainteresowanie ni¹ roœnie. Z tego te¿ w³aœnie powodu tego rodzaju wyjazdy coraz czêœciej uzupe³niaj¹ ofertê biur turystycznych. Ma³o tego, powstaj¹ tak¿e agencje turystyczne – i dzia³a ich na rynku ca³kiem ju¿ sporo – wyspecjalizowane w³aœnie w turystyce kwalifikowanej. Podobnie jak i ka¿dy inny rodzaj turystyki, tak i ten wymaga rozbudowanej odpowiedniej infrastruktury. To akurat nie jest problemem – miejsca predysponowane do poszczególnych tych form turystycznych s¹ w odpowiedni sposób przygotowane na podejmowanie goœci. Jest to te¿ poniek¹d uniwersalny rodzaj turystyki, albowiem z powodzeniem uprawiaæ go mo¿na zarówno w kraju, jak i poza jego granicami. Aktualnie – bior¹c pod uwagê dostêpne œrodki i mo¿liwoœci – to tak¿e dla wielu osób nie stanowi k³opotu, chocia¿ naturalnie na zagraniczne woja¿e potrzebne s¹ wiêksze pieni¹dze.
ZABYTKI W POLSCE
Œl¹ski Wawel Rezydencja zamkowa w Brzegu nie bez racji zwana jest Œl¹skim Wawelem. Choæ widaæ tu pewne nawi¹zania do warsztatów saksoñskich, to jednak przebudowa zamku królewskiego na Wawelu w I. 1502-1536, dokonana m.in. przez mistrzów z W³och, by³a podstawow¹ inspiracj¹ dla twórców renesansowej siedziby w Brzegu. Swo­j¹ wagê mia³y tak¿e rodzinne koneksje œl¹skich Piastów linii legnicko-brzeskiej z Jagiellonami. W XIII w. sta³ tu dwór ksi¹¿êcy wzmian­kowany w 1235 r., nastêpnie przebudo­wany ok. 1296 r. na zamek z wysok¹ wie¿¹. By³a to od pocz¹tku rezydencja piastowska, najpierw linii wroc³awskiej, a od 1311 r. - brzeskiej i legnickiej. Równoczeœnie z rozbudow¹ zamku, w pobli¿u niego rozwija³a siê osada zwana wówczas Wysokim Brzegiem, bowiem roz³o¿ona by³a na nadodrzañ-skiej wysoczyŸnie, dziœ na skutek erozji i dzia³alnoœci ludzkiej znacznie mniej stromej. W 1248 r. targowa osada otrzyma³a prawa miejskie, pod koniec XIII w. zosta³a ufortyfikowana. W na­stêpnym stuleciu Ludwik I Brzeski (1359-1398) przebudowa³ zamek w 1379 r., wznosz¹c od strony miasta kaplicê Œw. Jadwigi oraz nowy budynek mieszkalny. Jego gotyckie mury tkwi¹ w skrzydle po³udniowym obecnego za­mku. S¹ to m.in. fragmenty kwadrato­wej Wie¿y Lwów, która w XIII w. by³a przypuszczalnie wie¿¹ ostatniej obrony, izba stra¿y w budynku bramnym o skle­pieniu kolebkowym i wspornikach w formie ludzkich g³ów. Jednak najwiêksza przebudowa nast¹­pi³a w XVI w. za panowania Frydery­ka II (1521-1547), o¿enionego z sio­str¹ Zygmunta Starego, El¿biet¹, i ich syna, Jerzego II (1547-1587), zwane­go nie bez przyczyny Wspania³ym. W latach trzydziestych XVI w. powsta­³y skrzyd³a: po³udniowe i wschodnie, jednak uleg³y one po¿arowi (1538) i czêœciowemu zawaleniu (1541). Oko­³o 1544 r. do Brzegu przybyli artyœci w³oscy, zwani Komaskami (od jeziora i miasta Como). Byli wœród nich bracia Jakub i Franciszek Parrowie (Parrio); Franciszek uznawany jest za g³ównego projektanta renesansowej rezydencji. Jej wygl¹d mo¿na odtworzyæ na pod­stawie zachowanych fragmentów oraz opisów z XVII—XVIII w. Zamek mia³ for­mê czworoboku otaczaj¹cego dziedzi­niec. Jednopiêtrowe by³o tylko skrzy­d³o pó³nocne, pozosta³e liczy³y po czte­ry kondygnacje. Znajdowa³o siê w nich mieszkanie ksiêcia, sala przyjêæ, jadal­nia, a w skrzydle wschodnim - zacho­wany ksi¹¿êcy gabinet, kancelaria oraz archiwum; od strony pó³nocnej stanê­³y pomieszczenia gospodarce (piekar­nia, apteka, kuchnia). Na dziedziniec prowadzi brama umie­szczona w budynku przylegaj¹cym do kaplicy œw. Jadwigi. Jego fasada jest niezwyk³ym przyk³adem renesanso­wej rzeŸby przypominaj¹cej wawel­sk¹ kaplicê Zygmuntowsk¹. Dekora­cja ta powsta³a po 1550 r. przy udzia­le kamieniarza Wolfa Scholza, mura­rzy Antonio Marosiego i Krzysztofa Hirscha oraz rzeŸbiarzy m.in. Jakuba Wertera i Kaspra Khunego (Cuneo). Fasada podzielona jest na trzy kondy­gnacje oblicowane ¿ó³to-szarym pia­skowcem ze Z³otoryi. W dwuosiowym przyziemiu znajduje siê brama wja­zdowa o sklepieniu kolebkowo-krzy-¿owym, obok przebito furtê dla pie­szych. Dwie wy¿sze kondygnacje ma­j¹ po trzy osie i tu elewacja staje siê symetryczna. Rozdzielaj¹ce j¹ korync-kie pilastry pokrywa bogata dekora­cja rzeŸbiarska o motywach figural­nych (m.in. postaæ Lukrecji, delfiny, ptaki), groteskowych i arabeskowych (przeplataj¹ce siê linie, wstêgi i wici). Ponad przejazdem wznosz¹ siê natu­ralnej wielkoœci pos¹gi ksiêcia Je­rzego I i jego ¿ony, Barbary Branden­burskiej, miêdzy nimi giermkowie podtrzymuj¹ kartusz z ³¹czonymi her­bami Piastów legnicko-brzeskich i elektorów brandenburskich. Powy¿ej rzeŸb umieszczono napisy fundacyjne i datê 1553. Fryz miêdzy pierwszym i drugim piêtrem przedzielony jest gzymsem tworz¹cym szeœæ pól, w których znajduj¹ siê popiersia pol­skich (12) i œl¹skich (12) Piastów, oznaczone napisami - od Piasta, Zie­mowita, Mieszka I w górnej czêœci fry­zu, do Henryka Brodatego, Ludwi­ka I i Fryderyka II w dolnej. Te dwa­dzieœcia cztery wizerunki wykonane zosta³y na podstawie drzeworytów zamieszczonych w „Kronice Polaków" Macieja Miechowity, wydanej w 1521 r. w Krakowie. W naro¿ach najwy¿szego gzymsu dwa kamienne rzygacze przed­stawione s¹ w formie smoczych g³ów, a ca³oœæ wieñczy balustrada z 1935 r., której jedynym oryginalnym fragmen­tem jest kartusz z jagielloñskim or³em Zygmunta Augusta otoczonym herbami dziesiêciu dzielnic królestwa polskiego i wê¿em Sforzów. Od strony dziedziñca przed przejazdem bramnym znajduje siê portal niegdyœ po³¹czony z kru¿gankami, dekorowany wieñcem z liœci dêbowych, a para pila-strów panopliami, zaœ przy ³ukach -kartuszami z herbami ksiêstwa legnic-ko-brzeskiego i marchii brandenbur­skiej; jest tu tak¿e napis fundacyjny i data 1555. Kru¿ganki, które niegdyœ otacza³y ca³y dziedziniec, zrekonstruo­wano w 1979 r. z trzech stron. Orygi­nalne zachowa³y siê tylko w naro¿niku wschodnim; wykona³ je ten sam zespó³ artystów, co wie¿ê bramn¹. Pó³koliste arkady wsparte na kolumnach joñskich zdobione s¹ medalionami z g³owami mêskimi i kobiecymi; s³abo widoczne s¹ resztki polichromii. jest na piêæ sal, w których mieœci³y siê: gabinet ksiêcia z s¹siednim mniejszym pomieszczeniem, archiwum, kancelaria, sala s¹dowa i kancelaria s¹­du. Wszystkie sale nakrywaj¹ sklepienia zwierciadlane z lunetami, wiêkszoœæ z nich dekorowana jest stiukami o mo­tywach rozet, festonów i roœlin, w kan­celarii stiukowe ¿ebra ³¹czy zwornik z dat¹ 1547. Pomieszczenie ko³o gabi­netu ksiêcia ozdobione jest malowid³a­mi z I. 1581-1584. Jest to oryginalne drzewo genealogiczne: z portretów ksiêcia Jerzego i jego ¿ony Barbary wy­rastaj¹ ga³êzie z wizerunkami ich dzieci i wnuków. Twórc¹ tego drzewa by³ przypuszczalnie Baltazar Latomus. W salach tych zwracaj¹ tak¿e uwagê portale pokryte dekoracj¹ z motywami roœlin i zwierz¹t. Renesansowe portale znajduj¹ siê tak¿e na piêtrach zamko­wych skrzyde³ od strony dziedziñca. Kaplica œw. Jadwigi reprezentuje styl póŸnogotycki, mimo przebudowy ok. 1567 r. przez Jerzego II z przeznacze­niem na mauzoleum Piastów brzeskich, oraz mimo innych przebudowañ i zni­szczeñ w XVIII w. W podziemiach ko­œcio³a spoczê³o ponad 40 przedstawi­cieli dynastii brzeskiej. W XVII w. cho­wano ich w dekorowanych sarkofagach z cyny, z których cenniejsze eksponowa­ne s¹ w zamkowym muzeum. Koœció³ jest budowl¹ jednonawow¹, ze sklepie­niem krzy¿owo-¿ebrowym i zwornikami z przedstawieniami Chrystusa oraz œl¹­skich or³ów. W œcianie po³udniowo--wschodniej znajduje siê klasycystyczne wejœcie, ponad nim okno, a najwy¿ej pochodz¹ca z ok. 1370 r. gotycka rzeŸ­ba œw. Jadwigi stoj¹cej na g³owie Iwa. Gotycki jest równie¿ krucyfiks i rzeŸba Matki Boskiej z Dzieci¹tkiem, pozosta³e wyposa¿enie powsta³o w renesansie (np. p³askorzeŸby ewangelistów), baro­ku (np. rzeŸba œw. Anny) i klasycyzmie (m.in. o³tarz g³ówny i ambona z ok. 1785 r.).



Cytat dnia

“ Serwis poœwiêcony zabytkom, turystyce i agroturstyce. Znajdziesz tutaj wiele ciekawostek oraz dowiesz siê o interesuj¹cych miejscach. Serwis dopiero siê rozwija, wiêc opisy niektórych miejsc mog¹ byæ niekompletne lub mo¿e ich jeszcze nie byæ. Staramy siê aby codziennie, jakiœ obiekt zosta³ dodany.

Zapraszamy do czytania”